Adventstijd
– Ker(st)mistijd

De
laatste tijd ben ik nogal bezig geweest binnen een groep van mensen
met het verzinnen van andere betekenissen van woorden. Puur voor de
lol en soms heel humoristisch, zo kan het woord adventstijd ook
opgevat worden als: de periode waarin ‘Ad’ zijn waar uit mag venten,
en Ad kan dan vervangen worden door elke willekeurige naam van een
kerstmarktstandhouder. Het gaat nu echter niet om woorden maar meer
om begrippen en rituelen welke deze tijd kenmerkt en waar ook met wat
humor naar gekeken kan worden. Bekende rituelen en tradities rond de
kerst zijn onder de noemer kerstuitjes: de kerstmarkten,
kerstcircussen, kersttentoonstellingen en ijsbanen en onder de noemer
kerstsfeer: de kerstborrels, kerstconcerten c.q. zangdiensten, de
nachtmissen, de kerststallen en tot slot de bonte kermis van de meest
pompeuze kerstversieringen. Wat mij betreft zou er in plaats van over
kerstmis beter gesproken kunnen worden over kermis. Adventstijd
betekent in wezen verwachtingstijd, het uitzien naar iets dat komen
gaat, of je nu uitgaat van de religieuze context of van de
natuurlijke (zonnewende) het blijft hoopvol uitzien naar. In
religieuze zin zou het natuurlijk herdenken moeten zijn, het
herdenken van de geboorte van Jezus, waarbij men er in sommige
kringen ook zijn wederkomst bij betrekt zodat het toch een
verwachtingstijd blijft. Dit blijft echter een geloofszaak. Het al
veel oudere feest van het licht, het uitzien naar de terugkeer van de
zon en daarmee het lengen van de dagen en de komst van nieuw leven in
de natuur, is een werkelijkheid die jaarlijks terugkeert en waar je
geen geloof voor nodig hebt. Deze twee verschillende uitgangspunten
worden verenigd in de eerder genoemde rituelen en tradities. Wat
daarbij opvalt is om er plezier aan te beleven of een feest van te
maken, maar bovenal speelt de commercie een heel grote rol. Elk van
oorsprong religieus of cultureel feest is inmiddels
gecommercialiseerd. De winkels worden vol gehangen met uitingen
daarvan waardoor mensen worden opgeroepen om toch maar vooral veel
van hun waar aan te schaffen, met de suggestie als je dit niet doet
doe je niet echt aan het feest mee. Slechts bij de kerstzang en
kerstdiensten kan ik me voorstellen dat er nog iets speelt van een
zekere reflectie voor je eigen leven. Bij mij is de adventstijd het
uitzien naar de ‘gezelligheid’ van het bijeenkomen van ons hele gezin
en wat daarbij hoort. Een intiem moment in het jaar en waar al die
poespas waar hoofdzakelijk geld mee moet worden verdiend niet
bijhoort. Natuurlijk zijn er in deze periode ook nog zaken die
weliswaar aan de kersttijd worden opgehangen maar in wezen een op
zichzelf staand iets zijn. Ik wil in dit geval een lans breken voor
DongenIce, een fantastisch jaarlijks terugkerend evenement, waarbij
een invulling wordt gegeven voor de vakantieperiode van Kerst en Oud
en Nieuw. Dat daar ook commercie en reclame bij om de hoek komt
kijken is te begrijpen, het moet nu eenmaal ook betaald worden, maar
het verschil is dat de bedrijven die geld sponseren geen directe
inkomsten daaruit ontvangen. Een stukje verantwoordelijkheid naar de
gemeenschap toe is, evenals bij andere Dongense festiviteiten, hun
eerste motief. Een gemeenschap als Dongen mag daar m.i. erg blij mee
zijn, schaalvergrotingen binnen het bedrijfsleven heeft er al vaak
voor gezorgd dat dit soort plaatselijke evenementen moeite hebben om
de gelden bij elkaar te krijgen. Een pluim dus voor de Dongense
middenstand en bedrijven die het ook dit jaar weer mogelijk maakten.
Hoe u het ook opvat of invult, ik wens u allen een heel fijne
ker(st)mis.

A.L.Duscees

P.S.
Na het schrijven van deze column werd bekend dat er een inbraak is
geweest bij DongenIce. Hierbij werd naast het weghalen van spullen
ook nog eens enorm veel vernield en dat is helemaal onbegrijpelijk.
Hopelijk worden de daders snel gepakt en flink aangepakt. Ik wens het
bestuur en de vele vrijwilligers veel sterkte toe om een en ander
weer in orde te krijgen.